Aroma yoğunluğu ne anlama gelir
Aroma yoğunluğu, bir tütünün notalarının ne kadar güçlü algılandığını anlatan bir ölçüttür; lezzet zenginliğiyle karıştırılmamalıdır. Değerlendirmeye ateşlemeden başlamak doğru olur, çünkü kuru yaprağın çıplak kokusu size bir başlangıç ölçüsü verir özellikle tadıma yeni başlayanların gözünden kaçan bir ayrıntıdır. Bu aşamada no. 1 tubos benzeri tüple korunan bir kutu ve tadımda no. 2 torpedo gibi tekli bir çubuk karşılaştırılabilir. Yakılmamış çubuğu çekerken ağıza gelen tat ne kadar belirgin ise yoğunluk o ölçüde fazla demektir hem de bu küçük alışkanlık bütün notları daha sağlam bir zemine dayandırır. Notu o anda yazmak iyi olur, çünkü bellek çabucak kaybolur. Aynı çubuğu iki kez denemek yanılmayı azaltır çünkü kalabalık yerlerde hafif notalar kolayca kaçırılır. Yoğunluk tek başına kalite göstergesi değildir; yalnızca şiddeti gösterir. Bu yüzden ilk tadımda acele etmemek hem de kriterleri baştan netleştirmek en doğru yol olur. Kriter belli olunca her puro aynı cetvelle değerlendirilir böylece notlar birbiriyle destekler. Tadım sırasında telefon kenarda kalırsa odaklanma artar.
İlk üçte bir bölümden sonuna aroma yolculuğu
Bir çubuğun aroması baştan sona aynı kalmaz; bu yüzden yoğunluğu tek bir çekişle değerlendirmek yanıltıcıdır üstelik baştan davranıp sonuç çıkarmak kolay yapılan bir hatadır. İlk üçte birlik bölümde koku genellikle yumuşak ve net başlar elbette bu sıralama her üründe birebir tekrar etmeyebilir. Tadımda no. 3 tubos gibi tüplü ve kısa bir çubukta bu kısım kısa sürer çünkü gerçek karakter genellikle bu kısımda saklıdır. Orta bölümde yoğunluk sıklıkla yükselir ama tonlar koyulaşır ve çoğu zaman ilk birkaç çekişten edinilen izlenim eksik olur. Romeo y julieta petit churchills benzeri kalın çaplı bir vitolada bu yükseliş daha yavaş görülür nitekim bu sebeple sakin gitmek ödüllendirir. Sonlara doğru sıcaklık arttığından sertçe tonlar öne çıkabilir gerçekten ısınan tütün kendi karakterini ancak orta kısımda gösterir. Her evre için ayrı bir puan yazmak daha adil sonuç verir. Evrelerin sınırı genellikle net değildir, o nedenle yaklaşık olarak üçe ayırmak yeterlidir. Değişimleri yakalamak için nefes sıklığını değiştirmemek önemlidir. Art arda nefes almak ısıyı artırır hem de aromayı bozar.
Yoğunluğa puan vermenin pratik yolu
Aroma gücünü sayıya dökmek kişisel yorumu daha okunur hâle getirir mutlaka aynı ışık ve sakin bir ortam tercih edilmelidir. Birden beşe giden bir skala çoğu kişi için işe yarar bu durum tadım notlarını kişiden kişiye daha karşılaştırılabilir kılar. Bir belli belirsiz aromayı, beş ise damakta baskın duran yoğun notayı anlatır bu sayede odak bölünmez ve not doğruluğu yükselir. Petit julietas neye benzer benzeri ince ve kısa bir çubuk çoğunlukla alt basamaklarda yer alır hem de sonradan okunduğunda hangi noktayı kastettiğiniz hemen anlaşılır. Petit julietas 25'lik neye benzer benzeri aynı boydaki bir kutu ise yumuşak tonları yüzünden yakın bir not çıkarabilir yoksa aynı ürün iki ayrı not alabilir. Notu vermeden önce en az üç çekiş almak gerekir diğer taraftan yarım puanlar yazmak fazladan bir karmaşa yaratır. Skalayı her seferinde değiştirmemek karşılaştırmayı mümkün kılar. Ölçeğin orta noktası en çok kullanılan puandır, çünkü dengeli aromalar büyük kısmını kapsar. Uç noktalardaki notlar yalnızca belirgin durumlarda kullanılmalıdır. Bu sayede kayıtlar anlamlı kalır.
Çubuk kalınlığı aromayı nasıl değiştirir
Çap, dumanın hızını ve aroma gücünü doğrudan etkiler bu yüzden yanış çizgisinin eşit gitmesini de izlemek yararlıdır. Dar çaplı bir çubuk daha çabuk yanar, dolayısıyla keskin tonlar çabuk öne çıkar gerçekten ince çubuklarda sıcaklık artışı belirgin biçimde çabuktur. Petit royales nasıl içilir benzeri ince ve kısa bir çubukta bunu kolayca gözlemlersiniz yanma hızı ise aromayı hemen etkileyen bir unsurdur. Kalın gövdelerde duman daha yavaş akar ama notalar daha geç açılır ve bu hız aromanın algılanma süresini daraltır. Romeo julieta regalias londres benzeri tatlılığı öne alan bir kutu bu farkı güzel gösterir küllenme dengesizse yorum kısmına eklenmelidir. Yavaş yanış aromayı daha okunur kılar fakat şiddetini azaltmaz aksine geniş gövdede duman daha geniş bir alana yayılır. Dolayısıyla kalınlığı not defterine yazmak gerekir. Farklı çaplarda iki çubuğu aynı oturumda tadarken ilk olarak dar çaplıyı sonra kalını seçmek iyi olur. Bu şekilde güçlü aroma hafif olanın tadını gölgelemez. İkisi arasındaki bekleme süresi yaklaşık yarım saat tutulmalıdır.
Retrohale ve damak izlenimi nasıl okunur
Aroma iki yoldan algılanır: dildeki tat ve burun boşluğunun yakaladığı koku oysa ikisi birbirini tamamlar ama eş anlamlı değildir. Gücü doğru ölçmek için ikisini ayrı kaydetmek iyi olur bu ayrım ilk bakışta önemsiz gelse de sonuçları epey etkiler. Dumanı ağızdan verirken burundan hafifçe bırakmak retrohale yöntemidir mesela ılık bir nefes kokuyu çok zengin gösterir. Tadımda short churchills benzeri kremsi bir robusto bu denemede koku tarafını belirgin verir ayrıca nezle halindeyken denenen değerlendirmeler güvenilir olmaz. Short sports benzeri ince bir çubuk ise kuru notayı daha hızlı bırakır sert bir nefes de ince notaları siler. Güç damakta düşük fakat burunda yüksek çıkabilir benzer biçimde ağır bir öğünden sonra algı azalır. Bu iki notu karşılaştırmak öğretici olur; İki puanı ayrı yazmak yanılgıyı giderir. Acemi tadımcılar için ilk adımda koku yoluyla gelen ipuçlarına odaklanmak işi basitleştirir. Zamanla damak tarafı de ayrıntı vermeye başlar. Farklı aromaları adlandırmayı alışkanlık yapmak algıyı keskinleştirir.
Tadımdan önce damağı sıfırlamanın yolları
Damak yorulduğunda yoğunluk olduğundan zayıf algılanır ayrıca yemek arasında tadım yapacaksanız bu ayrıntı daha da değer kazanır. Bu yüzden her denemeden önce ılık bir yudum su içmek yararlı olur bu küçük özen yoğunluğun olduğu gibi okunmasını sağlar. Romeo y julieta wide churchills gibi geniş çaplı, serin dumanlı bir kutu tadılıyorsa sade soda yeterlidir çünkü yorgun bir ağız en belirgin aromayı bile silik hissettirir. Sade kahve kakao notalarını güçlendirir, şekerli içecek ise onları gölgeler ayrıca çok soğuk sıvılar dili duyarsızlaştırır ve tat algısını düşürür. Beşli ince puro paketi gibi ince ve beşli bir pakette çiçeksi notası su ile daha net görünür o nedenle hazırlık aşaması ihmal edilmemelidir. Eşlikçiyi her tadımda aynı seçmek karşılaştırmayı bozmaz gerçekten yoğun şekerli içecekten sonra keskin tonlar olduğundan güçlü hissedilir. Doyduktan hemen sonra değerlendirme yapmak doğru olmaz. Su ve kahve haricinde çay da kullanılabilir; asıl mesele içeceğin sade kalmasıdır. Ağız tazelendikten sonra iki üç dakika beklemek faydalıdır. Aceleyle başlanan değerlendirme sıklıkla hatalı kalır.
Mini ve club sigarillo arasında aroma gücü
Küçük çubuk ölçüsünde içim kısa olduğundan aroma dalgalanması daha dar bir alanda kalır üstelik ilk izlenim bu ölçülerde hızla silinebilir. Dolayısıyla başlangıç ile son çekişler arasındaki farkı görmek daha zordur bu sebeple kısa bir ölçü uzun bir puroya oranla daha sabırlı incelenmelidir. 20 club sigarillo gibi club kalınlığında bir çubuk ortadaki evreyi genişletir böylece aroma gücünü gözlemeyi rahatlatır zira her çekişin payı daha büyüktür. Tadımda 20 mini sigarillo gibi mini ölçü de sedir notasını hızla gösterip sona erer çünkü değişim dakikalar değil saniyeler içinde olup biter. Mini ölçülerde iki çubuk tadmak tek denemeden daha güvenilir izlenim sunar bu nedenle sakin ve dengeli çekiş tercih edilir. Kutu aroması yakmadan önceki ilk notu oluşturur dolayısıyla not almayı çubuk yanarken değil hemen bitince denemek daha rahattır. Bu izlenimi ayrı yazmak yararlıdır. Boy kısaldıkça tat katmanı azalır, ama yoğunluk hissi korunabilir. Bu nedenle küçük çubuk notlarını büyük boy kayıtlarıyla doğrudan kıyaslamamak daha doğru olur. Ayrı bölüm açmak yararlıdır.
Tekrarlı tadımla yoğunluk yargısını sağlamlaştırmak
Bir defalık bir tadım aroma gücü konusunda güvenilir bir fikir vermez yani her tadım bir öncekinin üstüne eklenir. Günün yorgunluğu, oda kokusu ve saat izlenimi etkiler bu alışkanlık üç dört tadımdan sonra gözle görülür katkı sağlar. Dolayısıyla küçük bir tadım defteri açmak işe yarar aksi takdirde aynı aromalar defalarca baştan keşfedilir. 20 aniversario yoğunluğu nasıl gibi yıl dönümü sürümü bir puro iki ayrı günde denendiğinde kakao notası aynı kalıyor mu anlaşılır ayrıca aynı ürüne geri dönüp göz atmak gelişimi görmenizi mümkün kılar. Bastiones kutusu neye benzer benzeri koyu ve kalın gövdeli bir kutu de aroma notunun ne kadar sabit kaldığını ortaya koyar bu da zaman kaybına neden olur. Tarih, puro ismi ve not tabloya girilmelidir nitekim en eski kayıtlar ileride okunduğunda ilginç farklar gösterir. Puanlar arasında iki basamaktan fazla fark varsa koşullar gözden geçirilmeli. Haftalar içinde kendi ölçütünüz oturur. Defterde kısa ifadeler uzun anlatımlardan daha kullanışlıdır. Mesela ikinci evre belirgin ahşap kokusu şeklinde bir kayıt yeterli olur. İleride bakıldığında net olmalıdır.
Yoğunluk ve gövde farkı tadımda nasıl görülür
Dolgunluk, içimin damaktaki dokusunu tarif eder; aroma gücü de notaların belirginliğidir zira bu iki ölçüt aynı yönde ilerleme göstermek zorunda değildir. Bu iki kavram çoğu zaman birbirinin yerine anılır, hâlbuki bağımsız değerlendirilir bu ikisini ayrı düşünmek sonuçta daha gerçekçi bir yorum ortaya çıkarır. El principe aroma profili gibi küçük boy, yumuşak bir puro hafif gövdeli olsa da sedir tonunu belirgin verebilir mesela sert bir duman zayıf bir aromayla birleşebilir. La cabaña nasıl içilir gibi dengeli bir kutu ise orta gövdeyle badem tonunu güçlü tutar üstelik dolgun bir duman notasız de olabilir. Demek ki hafif içimli bir puro yüksek lezzet verebilir aksi hâl de geçerlidir. Bunu ayırt etmek için iki puan yazmak yeterlidir bu sebeple tek ifadeyle güçlü yazmak yerine ikisini ayrı değerlendirmek önerilir. Gövdeye bakarak aroma gücünü hesaplamak yanlış sonuç verir. Aynı dolgunlukta iki ürün arasında aroma ayrımı aramak ince bir iştir. Bu yeteneğin ilerlemesi zaman ve tekrarlı not tutmayı ister. Nihayetinde en iyi ölçüt kendi tercihiniz olacaktır.
Ortam, nem ve sıcaklığın aroma algısına etkisi
Oda, aroma izlenimini en az çubuğun kendisi kadar şekillendirir demek ki en iyi tadım koşulları sabitlemekle başlar. Nemi düşük bir havada çubuk hızlı yanar böylece baharatlı tonlar öne geçer bu sebeple ortam koşullarını de kayda eklemek yararlıdır. Çok nemli havada de duman ağırlaşır ve lezzet silikleşir ısı ise tütünün yanma hızını etkileyen ayrı bir değişkendir. La prado aroma profili gibi ahşap kutulu bir purosunu tadarken ahşabın tuttuğu durumu dikkate almak yararlıdır aksi halde farklı günlerde ortaya çıkan not farkı üründen sanılabilir. Magnífico onlu kutu gibi orta gövdeli onlu bir kutu aynı koşullarda denenirse ayrım daha doğru görülür değerlendirme anı planlarken bu etkeni unutmayın. Havalandırma odadaki yabancı kokuları dağıtır, yoğun koku ise koku duyusunu şaşırtır oysa gerçek neden sıklıkla odadaki nem ya da esinti olur. Tadımı her seferinde benzer koşullarda tekrarlamak en tutarlı yöntemdir. Kapalı bir odada duman yoğunlaşırsa ikinci çubuğun tadı hatalı okunabilir. Pencere aralığı sağlamak çoğu zaman yeterlidir. Hava akımı fazla sertse kül düzeni bozulur.